Chương 2 · Tóm tắt nội dung của “Gītā”
CÂU 14
mātrā-sparśās tu kaunteya śītoṣṇa-sukha-duḥkha-dāḥ
āgamāpāyino 'nityās tāṁs titikṣasva bhārata
mātrā-sparśāḥ—sự nhận biết của giác quan; tu—chỉ; kaunteya—hỡi con trai của Kuntī; śīta—mùa đông; uṣṇa—mùa hạ; sukha—hạnh phúc; duḥkha—khổ đau; dāḥ—mang đến; āgama—xuất hiện; apāyinaḥ—biến mất; anityāḥ—nhất thời; tān—tất cả chúng; titikṣasva—hãy cố chịu đựng; bhārata—hỡi người nối dõi của Bharata.
Này con trai của Kuntī, hạnh phúc và khổ đau nhất thời đến rồi đi như đông hạ đổi mùa. Chúng nảy sinh từ nhận biết của giác quan đấy hỡi người nối dõi của Bharata, và con người cần học cách bình thản chịu đựng chúng.
GIẢI NGHĨA: Khi thực hiện bổn phận một cách thích đáng, con người cần học cách nhẫn nại chịu đựng những biểu hiện nhất thời của sướng và khổ. Theo quy định của Kinh Veda, nhất thiết phải tắm rửa vào buổi sáng, kể cả ở tháng Māgha (tháng một-tháng chạp). Tiết trời lúc đó lạnh hết sức, nhưng người tuân thủ các nguyên tắc tôn giáo vẫn tắm rửa hàng ngày. Tương tự như vậy, phụ nữ chẳng ngần ngại việc nấu nướng kể cả vào tháng năm và tháng sáu, những tháng hè nóng nực nhất. Chúng ta cần làm tròn bổn phận của mình bất chấp điều kiện bất tiện của khí hậu. Tương tự như vậy, theo nguyên tắc tôn giáo, bổn phận của kṣatriya là chiến đấu và anh ta cần làm tròn bổn phận quy định kể cả khi anh ta phải giao chiến với bạn bè hay họ hàng. Con người cần tuân thủ các giới luật tôn giáo để có được tri thức bởi vì anh ta có thể thoát khỏi móng vuốt của māyā (ảo tưởng) nhờ tri thức và sự phục vụ tận tụy cho Đấng Tối Cao.
Khi nói với Arjuna, Kṛṣṇa có ý gọi chàng bằng hai tên khác nhau. Tên Kaunteya chỉ ra dòng dõi xuất thân quyền quý về họ ngoại của chàng, còn tên Bharata thì nhấn mạnh vinh quang bất hủ của họ nội. Do đó, cha ông của Arjuna cả đằng nội lẫn đằng ngoại đều là những người danh giá và cao quý. Dòng dõi cao quý đó buộc Arjuna phải thực hiện bổn phận của chàng một cách xứng đáng, vì vậy chàng không thể tránh giao chiến.