Chương 3 · Karma-yoga
CÂU 9
yajñārthāt karmaṇo 'nyatra loko 'yaṁ karma-bandhanaḥ
tad-arthaṁ karma kaunteya mukta-saṅgaḥ samācara
yajña-arthāt—được thực hiện chỉ để làm hài lòng Yajña hay Viṣṇu; karmaṇaḥ—hơn là việc; anyatra—trong trường hợp ngược lại; lokaḥ—thế giới; ayam—này; karma-bandhanaḥ—những trói buộc của hành động; tat—Ngài; artham—vì; karma—hoạt động; kaunteya—con trai của Kuntī ơi; mukta-saṅgaḥ—được giải thoát khỏi sự tiếp xúc; samācara—hãy làm tròn.
Việc gì cũng cần được làm như lễ vật dâng Đức Viṣṇu chứ không thì nó sẽ trói buộc con người với thế giới vật chất. Bởi thế nên con trai của Kuntī ơi, hãy làm tròn những bổn phận quy định của ngươi để làm hài lòng Viṣṇu và ngươi sẽ vĩnh viễn thoát khỏi ách nô lệ vật chất.
GIẢI NGHĨA: Vì con người phải làm việc dù chỉ là để đáp ứng các nhu cầu cơ thể nên người nào cũng phải làm tròn những bổn phận nhất định phù hợp với địa vị xã hội cụ thể và các phẩm chất của anh ta. Từ yajña chỉ Đức Chí Tôn Viṣṇu hay sự cúng tế. Mọi lễ tế đều nhằm làm hài lòng Đức Chí Tôn Viṣṇu. Trong các bộ Kinh Veda có câu: yajño vai viṣṇuḥ. Nói cách khác, con người đạt cùng một mục đích khi thực hiện các lễ tế mà Kinh Veda quy định hay trực tiếp phục vụ Viṣṇu. Vì thế cho nên hoạt động trong ý thức Kṛṣṇa cũng là yajña được nói tới trong câu thơ này của “Bhagavad-gītā”. Hệ thống varṇāśrama cũng được dành để làm hài lòng Đức Chí Tôn Viṣṇu. Varṇāśramācāravatā puruṣeṇa paraḥ pumān / viṣṇur ārādhyate (“Viṣṇu Purāṇa”, 3.8.8).
Do đó, mỗi người cần hành động để làm hài lòng Viṣṇu. Hoạt động khác ở thế giới vật chất chỉ biến anh ta thành nô lệ vì cả hành động mộ đạo lẫn hành động tội lỗi đều mang lại hậu quả karma trói buộc người thực hiện chúng. Bởi thế cho nên chúng ta phải hành động trong ý thức Kṛṣṇa để làm hài lòng Kṛṣṇa (hay Viṣṇu) và người nào tiến hành hoạt động đó, người ấy đạt cấp độ giải thoát. Đó là nghệ thuật vĩ đại và lúc ban đầu, để nắm vững nó, cần hành động dưới sự chỉ đạo của vị thầy giàu kinh nghiệm. Vì thế con người cần kiên định tuân theo những lời chỉ giáo của tín đồ của Đức Chí Tôn Kṛṣṇa hay nhận mệnh lệnh trực tiếp từ chính Kṛṣṇa (Arjuna đã hành động dưới sự chỉ đạo của Ngài). Dù làm gì đi chăng nữa thì chúng ta cũng không được nhằm mục đích hưởng lạc mà là để làm hài lòng Kṛṣṇa. Nếp hành động đó không chỉ ngăn ngừa quả báo mà còn dần dần giúp chúng ta nâng mình lên cấp độ phục vụ siêu tuyệt ngập tràn yêu thương cho Đấng Tối Cao, cái là con đường duy nhất dẫn đến vương quốc của Thượng Đế.