Chương 13 · Thiên nhiên, đấng hưởng lạc và ý thức
CÂU 16

bahir antaś ca bhūtānām acaraṁ caram eva ca
sūkṣmatvāt tad avijñeyaṁ dūra-sthaṁ cāntike ca tat
bahiḥ—bên ngoài; antaḥ—bên trong; ca—cũng; bhūtānām—của mọi chúng sinh; acaram—bất động; caram—chuyển động; eva—cũng; ca—và; sūkṣmatvāt—bởi vì Ngài có vóc thể tinh thần; tat—đó; avijñeyam—không thể biết; dūra-stham—xa; ca—cũng; antike—gần; ca—và; tat—đó.
Chân Lý Tối Cao hiện hữu ở bên trong và ở bên ngoài mọi chúng sinh, cả loài chuyển động lẫn loài bất động. Bởi vì Ngài có vóc thể tinh thần nên chẳng thể trông thấy hay biết Ngài bằng các giác quan vật chất. Ngài vừa ở rất xa, vừa ở ngay bên chúng ta.
GIẢI NGHĨA: Từ Kinh Veda chúng ta biết rằng Đức Nārāyaṇa, Đức Thượng Đế có cả ở bên trong lẫn bên ngoài mỗi chúng sinh. Ngài hiện diện cả ở thế giới tinh thần lẫn thế giới vật chất. Vừa ở xa chúng ta hàng vạn dặm, Ngài vừa đồng thời luôn ở ngay bên cạnh chúng ta. Kinh Veda có nói: āsino dūraṁ vrajati śayāno yāti sarvataḥ (“Kaṭha Upaniṣad”, 1.2.21). Và bởi vì lúc nào Ngài cũng ngập tràn phúc lạc nên chúng ta không đủ sức hiểu Ngài tận hưởng mọi của cải và tài sản của Mình như thế nào. Chúng ta chẳng thể hiểu hay nhìn thấy điều đó bằng các giác quan vật chất của chúng ta. Vì thế cho nên Kinh Veda mới nói rằng không thể hiểu được Đấng Tối Cao nhờ trí tuệ và các giác quan vật chất. Song, người đang tiến hành sự nghiệp phục vụ tận tụy và đã phát triển được trong mình ý thức Kṛṣṇa sẽ có được khả năng luôn nhìn thấy Đấng Tối Cao. “Brahma-saṁhitā” khẳng định rằng tín đồ, người đã phát triển được trong mình tình yêu với Thượng Đế lúc nào cũng trông thấy Ngài. “Bhagavad-gītā” (11.54) cũng nói chính điều đó: chỉ có người đang phục vụ tận tụy mới có thể nhìn thấy và hiểu được Thượng Đế. Bhaktyā tv ananyayā śakyaḥ.