Chương 13 · Thiên nhiên, đấng hưởng lạc và ý thức
CÂU 28
samaṁ sarveṣu bhūteṣu tiṣṭhantaṁ parameśvaram
vinaśyatsv avinaśyantaṁ yaḥ paśyati sa paśyati
samam—ngang bằng; sarveṣu—trong mọi; bhūteṣu—các chúng sinh; tiṣṭhan-tam—ở; parama-īśvaram—Linh Hồn Tối Cao; vinaśyatsu—trong cơ thể sẽ bị hủy diệt; avinaśyantam—không bị hủy diệt; yaḥ—bất cứ người nào mà người đó; paśyati—nhìn thấy; saḥ—anh ta; paśyati—thực sự thấy.
Ai thấy Linh Hồn Tối Cao đồng hành cùng với linh hồn cá thể trong mọi loài và hiểu rằng mặc dù hiện hữu trong xác thân sẽ bị hủy diệt, nhưng cả linh hồn lẫn Linh Hồn Tối Cao đều chẳng bao giờ bị diệt vong, người đó thực sự thấy tất cả.
GIẢI NGHĨA: Bất cứ ai nhờ giao tiếp tốt lành với các bậc thánh nhân mà bắt đầu thấy rằng vạn vật là sự kết hợp của cơ thể với chủ của cơ thể (linh hồn cá thể) và bạn của linh hồn cá thể, người đó là người có tri thức thực sự. Chỉ có thể hiểu tất cả những điều đó nhờ sự giao tiếp với những người thực sự tinh thông khoa học tinh thần. Những người không có mối giao tiếp đó là những người đang ở trong bóng tối vô minh, họ chẳng thấy gì hơn ngoài thân xác vật chất thô lậu và cho rằng mọi sự sẽ chấm dứt cùng với cái chết của thân thể. Nhưng trên thực tế thì đâu phải vậy. Sau khi thể xác chết đi, cả linh hồn và Linh Hồn Tối Cao vẫn tiếp tục tồn tại và vĩnh viễn có trong đủ mọi loài, cả loài chuyển động lẫn loài bất động. Từ Phạn ngữ parameśvara đôi khi được dịch là “linh hồn cá thể” bởi vì linh hồn là chủ nhân của cơ thể và sau khi cơ thể đó chết đi, nó chuyển sang cơ thể khác. Vì thế mà nó được gọi là chủ nhân. Một số nhà bình giải cho rằng từ parameśvara chỉ Linh Hồn Tối Cao. Trong mọi trường hợp, sau khi cơ thể vật chất chết đi, linh hồn cá thể và Linh Hồn Tối Cao vẫn tiếp tục tồn tại. Không thể hủy diệt được họ. Người nào có thị lực ấy, người đó có thể nhìn thấy mọi sự như chúng có trong thực tế.