vedas.vnBhagavad-gītā nguyên nghĩa

Mục lục›Chương 18›CÂU 48

Chương 18 · Kết luận — Sự toàn thiện của đức xả ly

CÂU 48

Devanāgarī

saha-jaṁ karma kaunteya sa-doṣam api na tyajet

sarvārambhā hi doṣeṇa dhūmenāgnir ivāvṛtāḥ

saha-jam—được sinh ra đồng thời; karma—hoạt động; kaunteya—hỡi con trai của Kuntī; sa-doṣam—với thiếu sót; api—mặc dù; na—không bao giờ; tyajet—không nên chối bỏ; sarva-ārambhāḥ—bất cứ công việc mạo hiểm nào; hi—chắc chắn là; doṣeṇa—với thiếu sót; dhūmena—bởi khói; agniḥ—lửa; iva—như; āvṛtāḥ—bị che phủ.

Việc làm nào cũng bị che đậy bởi vài thiếu sót như lửa bị khói che phủ vậy. Vì thế cho nên hỡi con trai của Kuntī, con người không nên chối từ việc làm tròn bổn phận quy định của mình kể cả khi việc làm của anh ta đầy khiếm khuyết.

GIẢI NGHĨA: Mọi hoạt động trong cuộc sống ước định đều bị ô nhiễm bởi các thuộc tính vật chất của thiên nhiên. Đến cả người là brāhmaṇa cũng phải làm các lễ tế mà trong đó việc sát sinh là cần thiết. Tương tự như vậy, đã là kṣatriya thì dù có mộ đạo đến đâu đi chăng nữa anh ta cũng vẫn phải giao chiến với kẻ thù. Anh ta không thể tránh được điều đó. Tương tự như vậy, dù là người đạo cao đức trọng đến thế nào đi chăng nữa thì đôi khi thương gia vẫn phải giữ kín các khoản lời hay giở mánh khóe gian lận ở chợ đen. Đó là điều cần thiết và không thể tránh được. Tương tự như vậy, mặc dù phải phục vụ cho ông chủ xấu, nhưng śūdra phải thực hiện mệnh lệnh của chủ kể cả những việc không nên làm. Bất chấp những nhược điểm này, con người cần tiếp tục làm tròn các bổn phận quy định của mình vì nó phù hợp với bản chất của anh ta.

Một ví dụ tuyệt hay được nêu ra ở đây. Mặc dù lửa thanh khiết, nhưng nó vẫn bị khói che phủ. Song, khói không thể làm lửa bị ô nhiễm. Kể cả khi bị khói che phủ, lửa vẫn là yếu tố trong sạch nhất trong mọi yếu tố vật chất. Kṣatriya chối bỏ bổn phận của mình để gánh lấy công việc của brāhmaṇa không thể chắc chắn là sẽ không có điều gì tệ hại trong bổn phận của brāhmaṇa. Từ đó suy ra rằng ở thế giới vật chất chẳng có chúng sinh nào hoàn toàn thoát khỏi sự ô nhiễm vật chất. Ở ý nghĩa này thì ví dụ lửa và khói hoàn toàn thích hợp. Mùa đông, khi chúng ta lấy than ra khỏi lửa, khói làm cay mắt chúng ta và gây khó chịu cho cả những phần khác của cơ thể, nhưng điều đó tuyệt nhiên không có nghĩa là chúng ta nên thôi dùng lửa. Tương tự như vậy, chúng ta không được chối bỏ bổn phận của mình chỉ vì nó có đôi điều khó chịu. Ngược lại, chúng ta cần quyết tâm phụng sự Đấng Tối Cao bằng cách làm tròn bổn phận của mình trong ý thức Kṛṣṇa. Đó chính là sự toàn thiện thực sự. Khi con người làm tròn bổn phận của mình để làm hài lòng Đấng Tối Cao, mọi thiếu sót trong việc làm của anh ta sẽ bị triệt tiêu. Khi các thành quả lao động được tẩy sạch mọi ô nhiễm vật chất nhờ kết hợp với sự phục vụ tận tụy, con người trở nên có khả năng nhìn thấy bản ngã thực sự của mình và đạt sự tự nhận thức.