vedas.vnBhagavad-gītā nguyên nghĩa

Mục lục›Chương 2›CÂU 63

Chương 2 · Tóm tắt nội dung của “Gītā”

CÂU 63

Devanāgarī

krodhād bhavati sammohaḥ sammohāt smṛti-vibhramaḥ

smṛti-bhraṁśād buddhi-nāśo buddhi-nāśāt praṇaśyati

krodhāt—từ sự giận dữ; bhavati—nảy sinh; sammohaḥ—ảo tưởng hoàn toàn; sammohāt—từ ảo tưởng; smṛti—trí nhớ; vibhramaḥ—xáo trộn; smṛti-bhraṁśāt—vì trí nhớ bị xáo trộn; buddhi-nāśaḥ—mất lý trí; buddhi-nāśāt—vì mất lý trí; praṇaśyati—con người sa xuống.

Giận dữ đẩy con người vào ảo tưởng, ảo tưởng làm trí nhớ xáo trộn. Khi trí nhớ rối bời thì lý trí cũng mất luôn và khi chẳng còn lý trí, con người lại sa vào vực thẳm của cuộc sống vật chất.

GIẢI NGHĨA: Śrīla Rūpa Gosvāmī có để lại cho chúng ta những lời chỉ giáo như sau:

prāpañcikatayā buddhyā hari-sambandhi-vastunaḥ

mumukṣubhiḥ parityāgo vairāgyaṁ phalgu kathyate

(“Bhakti-rasāmṛta-sindhu”, 1.2.258)

Nhờ phát triển trong mình ý thức Kṛṣṇa, con người bắt đầu hiểu rằng có thể sử dụng mọi thứ xung quanh anh ta vào việc phụng sự Kṛṣṇa. Những người không biết gì về ý thức Kṛṣṇa cố tránh tiếp xúc với các đối tượng vật chất một cách bất tự nhiên, song kết quả là họ vẫn chẳng thể đạt cấp độ xả ly tột bậc dù hết lòng mong muốn thoát khỏi cảnh nô lệ vật chất. Hạnh xả ly giả tạo đó được gọi là phalgu hay ít quan trọng. Mặt khác, người có ý thức Kṛṣṇa biết cách sử dụng mọi thứ vật chất vào việc phụng sự Đấng Tối Cao nên anh ta chẳng bao giờ trở thành nạn nhân của ý thức vật chất. Chẳng hạn như những người theo thuyết vô cá tính tin chắc rằng Đức Chúa Trời hay Đấng Tuyệt Đối là vô cá tính nên không thể ăn uống được. Trong khi những người theo thuyết vô cá tính cố tránh ăn những món ăn ngon thì tín đồ biết rằng Kṛṣṇa là đấng hưởng lạc tối cao và Ngài ăn mọi thứ chúng ta dâng Ngài với tình yêu và lòng thành. Vì vậy mà sau khi dâng Ngài những món ăn ngon lành, tín đồ ăn thức ăn thừa của Ngài và thức ăn đó được gọi là prasādam. Do đó, mọi thứ vật chất ở anh ta đều trở thành tinh thần và anh ta chẳng lo bị sa ngã. Tín đồ ăn prasādam trong ý thức Kṛṣṇa, còn người không phải là tín đồ thì từ chối nó như nó là vật chất vậy. Khi chối bỏ cuộc sống một cách giả tạo, môn đồ của thuyết vô cá tính mất đi cơ hội tận hưởng nó và vì thế mà thậm chí một bất an nho nhỏ trong tâm trí cũng có thể đẩy anh ta rơi xuống vực thẳm của cuộc sống vật chất lần nữa. Người ta nói rằng kể cả khi đã đạt sự giải thoát, linh hồn đó lại sa xuống thế giới vật chất vì nó không có sự hậu thuẫn dưới dạng sự phục vụ tận tụy cho Đấng Tối Cao.