Chương 2 · Tóm tắt nội dung của “Gītā”
CÂU 72

eṣā brāhmī sthitiḥ pārtha naināṁ prāpya vimuhyati
sthitvāsyām anta-kāle 'pi brahma-nirvāṇam ṛcchati
Đó là con đường của cuộc sống tinh thần và chính trực mà sau khi bước lên nó, con người không còn lầm lạc nữa. Nếu con người đạt được cấp độ này cho dù là ở phút lâm chung của cuộc đời thì anh ta sẽ tới được vương quốc của Thượng Đế.
eṣā—này; brāhmī—tinh thần; sthitiḥ—vị trí; pārtha—hỡi con trai của Pṛthā; na—không bao giờ; enām—này; prāpya—khi đạt; vimuhyati—người bị lầm lạc; sthitvā—khi ở; asyām—trong đó; anta-kāle—phút cuối cùng của cuộc đời; api—cũng; brahma-nirvāṇam—vương quốc tinh thần của Thượng Đế; ṛcchati—người đạt.
GIẢI NGHĨA: Con người có thể đạt được ý thức Kṛṣṇa hay cất mình lên cấp độ siêu tuyệt ngay tức khắc, mà cũng có thể vẫn không đạt được nó dù đã trải qua muôn triệu kiếp. Chỉ cần hiểu và tiếp nhận sự thực đó. Nhờ hiến mình cho Kṛṣṇa mà Khaṭvāṅga Mahārāja đã đạt cấp độ này của cuộc sống chỉ vẻn vẹn có vài phút trước khi lìa đời. Nirvāṇa có nghĩa là sự chấm dứt cuộc sống vật chất. Theo triết lý đạo Phật, chỉ có cái không trống rỗng chờ đợi chúng ta ở đằng sau ngưỡng cửa của cuộc sống vật chất. Song, “Bhagavad-gītā” khẳng định rằng hoàn toàn không phải là như vậy. Cuộc sống thực sự bắt đầu sau khi sự tồn tại vật chất chấm dứt. Đối với nhà duy vật ngốc nghếch thì việc biết rằng ai cũng phải chấm dứt kiểu sống vật chất là đủ, còn đối với những người đã đạt sự toàn thiện tinh thần thì có một cuộc sống khác sau cuộc sống vật chất này. Nếu con người may mắn có được ý thức Kṛṣṇa ở kiếp này thì anh ta sẽ đạt cấp độ brahma-nirvāṇa ngay lập tức. Giữa vương quốc của Thượng Đế và sự phục vụ tận tụy cho Đấng Tối Cao hoàn toàn chẳng có sự khác nhau. Vì cả hai đều ở cấp độ tuyệt đối nên người đang phục vụ siêu tuyệt với tình yêu thiết tha cho Đấng Tối Cao là người đang sống ở vương quốc tinh thần. Những người sống ở thế giới vật chất hoạt động gắn liền với việc làm thỏa mãn giác quan, trong khi đó, cư dân của thế giới tinh thần lao động trong ý thức Kṛṣṇa. Đạt được ý thức Kṛṣṇa chỉ trong một kiếp tức là đạt cấp độ Brahman và người nào hoạt động trong ý thức Kṛṣṇa, chắc chắn là người đó đang sống ở vương quốc của Thượng Đế.
Brahman đối lập hoàn toàn với vật chất. Vì thế mà câu brāhmī sthiti có nghĩa là “nằm ngoài phạm vi hoạt động vật chất”. Trong “Bhagavad-gītā”, sự phục vụ tận tụy cho Đấng Tối Cao được thừa nhận như cấp độ giải thoát (sa guṇān samatītyaitān brahma-bhūyāya kalpate). Do đó, brāhmī sthiti là sự thoát khỏi ách cầm tù vật chất.
Śrīla Bhaktivinoda Ṭhākura nói rằng chương hai của “Bhagavad-gītā” là nội dung tóm tắt của tác phẩm vĩ đại này. “Bhagavad-gītā” kể cho chúng ta về các vấn đề như karma-yoga, jñāna-yoga và bhakti-yoga. Chương hai này mô tả tỉ mỉ phương pháp karma-yoga và jñāna-yoga, đồng thời đề cập lướt qua bhakti-yoga, cái là nội dung của toàn bộ cuốn sách này.
Chú giải của Bhaktivedanta cho chương hai của “Śrīmad Bhagavad-gītā” với tiêu đề “Tóm tắt nội dung của Gītā” đến đây là hết.