Mục lục›Chương 3›CÂU 37

Chương 3 · Karma-yoga

CÂU 37

śrī-bhagavān uvāca—Đức Thượng Đế Tối Cao phán; kāmaḥ—ham muốn; eṣaḥ—này; krodhaḥ—cơn thịnh nộ; eṣaḥ—này; rajaḥ-guṇa—dục tính; samudbhavaḥ—được nảy sinh từ; mahā-aśanaḥ—hủy hoại tất cả; mahā-pāpmā—vô cùng xấu xa; viddhi—hãy biết; enam—này; iha—ở thế giới vật chất; vairiṇam—kẻ thù ghê gớm nhất.

Đức Thượng Đế Tối Cao phán: Arjuna ơi, thế lực đó là lòng ham muốn nảy sinh bởi sự tiếp xúc với dục tính vật chất và sau đó bị biến thành cơn thịnh nộ. Nó là kẻ thù xấu xa hủy hoại tất cả đối với chúng sinh ở thế gian này.

GIẢI NGHĨA: Khi chúng sinh bị sa vào thế giới vật chất, dưới tác động của dục tính, tình yêu muôn thủa của nó với Kṛṣṇa bị biến thành lòng ham muốn. Nói cách khác, tình yêu với Thượng Đế bị biến thành lòng ham muốn giống như sữa bị biến thành sữa chua khi tiếp xúc với men chua. Khi không được toại nguyện, lòng ham muốn sẽ biến thành sự giận dữ, còn sự giận dữ thì sản sinh ra ảo tưởng, cái bắt chúng sinh kéo lê cuộc đời vật chất. Vì thế nên lòng ham muốn là kẻ thù ghê gớm nhất của chúng sinh, chính nó giam hãm chúng sinh trong sạch vào cảnh cá chậu chim lồng của thế giới vật chất. Tới lượt mình, cơn giận là sản phẩm của vô minh tính. Thuộc tính này xuất hiện dưới dạng cơn giận và những hậu quả của nó. Vì thế nên nếu con người không cho dục tính biến thành vô minh tính mà nâng nó lên cấp độ của hiền tính, sống và hành động phù hợp với quy định của Thánh Kinh, anh ta có thể cứu mình khỏi những hậu quả tai hại của cơn giận nhờ lòng ham thích tinh thần.

Đức Thượng Đế Tối Cao phân Mình thành nhiều thân để tận hưởng phúc lạc tinh thần tăng lên không ngừng và chúng sinh là những phần nhỏ bé của phúc lạc tinh thần này. Chúng sinh được ban sự độc lập ở mức độ nhất định, nhưng khi chúng lạm dụng nó, khi ước muốn phục vụ Đấng Tối Cao bị biến thành ước vọng hưởng lạc thì chúng sa vào sự điều khiển của lòng ham muốn. Đấng Tối Cao sáng tạo ra thế giới vật chất để ban cho các linh hồn ước định khả năng làm toại nguyện khát vọng hưởng lạc của chúng, nhưng khi mọi cố gắng làm dịu lòng ham muốn đó đều bị thất bại thì chúng sinh bắt đầu suy ngẫm tới bản chất chân chính của chúng.

Câu hỏi này được đặt ra ở đầu các tập “Vedānta-sūtra” với đoạn viết athāto brahma-jijñāsā — đã đến lúc hỏi về Đấng Tối Cao. Còn định nghĩa về Đấng Tối Cao thì được nêu ở “Śrīmad-Bhāgavatam”: janmādy asya yato ’nvayād itarataś ca — “Brahman Tối Cao là nguồn gốc của vạn vật”. Do đó, nguồn gốc của lòng ham muốn cũng có ở Đấng Tối Cao. Vì thế nên nếu chúng ta biến được lòng ham muốn thành tình yêu với Thượng Đế, tức là thành ý thức Kṛṣṇa, nói cách khác, nếu chúng ta gắn được mọi ước muốn của mình với Kṛṣṇa thì chúng ta có thể làm cho cả lòng ham muốn lẫn cơn giận mang tính tinh thần. Hanumān, bầy tôi vĩ đại của Đức Chí Tôn Rāma đã nổi cơn thịnh nộ mà thiêu ra tro thành phố vàng của Rāvaṇa, nhưng nhờ chuyện đó mà Hanumān được nổi danh là một tín đồ vĩ đại nhất của Đức Chí Tôn. Tương tự như vậy, trong “Bhagavad-gītā”, Đức Chí Tôn ra lệnh cho Arjuna hướng cơn giận của mình vào kẻ thù để làm hài lòng Đức Chí Tôn. Vì thế nên khi chúng ta đặt lòng ham muốn và cơn giận dữ vào sự phục vụ trong ý thức Kṛṣṇa, chúng sẽ biến kẻ thù của chúng ta thành bạn.