Mục lục›Chương 6›CÂU 1

Chương 6 · Dhyāna-yoga

CÂU 1

śrī-bhagavān uvāca—Đức Thượng Đế Tối Cao phán; anāśritaḥ—không tìm chốn nương náu; karma-phalam—của thành quả lao động của mình; kāryam—quy định; karma—bổn phận; karoti—làm tròn; yaḥ—người, mà người đó; saḥ—anh ta; sannyāsī—sống thoát tục; ca—cũng; yogī—nhà thần bí; ca—cũng; na—không; niḥ—không có; agniḥ—lửa; na—không; ca—cũng; akriyaḥ—không có bổn phận.

Đức Thượng Đế Tối Cao phán: Ai không ham muốn thành quả lao động của mình, ai hành động đúng với bổn phận của mình, người đó thực ra đang sống thoát tục. Chính anh ta là nhà thần bí thực thụ chứ không phải kẻ không nhen lửa và không làm tròn bổn phận.

GIẢI NGHĨA: Ở chương này, Đức Chí Tôn giảng giải cách chế ngự trí tuệ và các giác quan nhờ phương pháp yoga tám cấp. Song, người bình thường, đặc biệt là con người ở thời đại Kali khó mà luyện kiểu yoga này. Mặc dù Đức Chí Tôn tiến cử hệ thống yoga tám cấp ở chương này, song Ngài vẫn nhấn mạnh rằng phương pháp karma-yoga, hoạt động trong ý thức Kṛṣṇa ưu việt hơn nhiều. Ở thế giới này, ai cũng lao động để nuôi gia đình và chẳng có ai làm việc một cách không vụ lợi, tức là không cố gắng làm thỏa mãn các giác quan của mình một cách trực tiếp hay gián tiếp. Còn người đã đạt sự toàn thiện thì lao động trong ý thức Kṛṣṇa chứ không phải để hưởng thành quả lao động của mình. Bổn phận của mỗi chúng sinh là lao động trong ý thức Kṛṣṇa vì tất cả chúng ta vốn là những phần không thể tách rời của Đấng Tối Cao. Các phần của thân thể làm việc vì lợi ích của cả thân thể. Các bộ phận khác nhau trên cơ thể hoạt động không phải để làm thỏa mãn chính chúng mà là để đáp ứng nhu cầu của toàn bộ cơ thể. Tương tự như vậy, người nào lao động để làm hài lòng chỉnh thể tối cao chứ không phải vì lạc thú cá nhân, người đó là vị sannyāsī hoàn hảo hay nhà yoga toàn thiện.

Một số vị sannyāsī lầm lẫn cho rằng họ không còn trách nhiệm phải làm tròn các bổn phận vật chất nên họ thôi làm agnihotra yajña (lễ tế lửa), nhưng thực ra họ đang bị tính vụ lợi xui khiến vì họ khao khát được hòa nhập với Brahman vô bản sắc. Ước muốn ấy tốt hơn mọi ước muốn vật chất, nhưng nó vẫn mang tính vụ lợi. Tương tự như vậy, nhà yoga thần bí, người đã chấm dứt mọi hoạt động vật chất và thiền định với cặp mắt nhắm hờ cũng đang làm điều đó vì lạc thú cá nhân. Còn người hoạt động với ý thức Kṛṣṇa thì lao động để làm mãn nguyện cả chỉnh thể chứ không vì lợi ích cá nhân. Người có ý thức Kṛṣṇa không mong ước lạc thú cho bản thân. Mục đích của anh ta là làm hài lòng Kṛṣṇa nên anh ta được gọi là vị sannyāsī hoàn hảo hay nhà yoga toàn thiện. Đức Caitanya, người là tượng trưng của sự thoát tục hoàn hảo nhất đã cầu nguyện như sau:

“Tấu lạy Đấng Tối Cao quyền năng vô thượng, con chẳng mong của cải giàu sang, gái đẹp lẫn môn đệ đông đúc. Điều duy nhất con muốn là được phụng sự Ngài hết kiếp này sang kiếp khác nhờ sự ban ơn vô cớ của Ngài”.