Chương 7 · Tri thức về Đấng Tuyệt Đối
CÂU 3

manuṣyāṇāṁ sahasreṣu kaścid yatati siddhaye
yatatām api siddhānāṁ kaścin māṁ vetti tattvataḥ
manuṣyāṇām—người; sahasreṣu—trong số hàng ngàn; kaścit—một người; yatati—cố gắng; siddhaye—đạt sự toàn thiện; yatatām—trong số những người nỗ lực đạt sự toàn thiện; api—quả thật; siddhānām—trong số những người đã đạt sự toàn thiện; kaścit—một người; mām—Ta; vetti—biết rõ; tattvataḥ—thực sự.
Trong số hàng ngàn người, có thể chỉ có một người cố gắng đạt sự toàn thiện, còn trong số những người đã đạt sự toàn thiện, vị tất có được một người thực sự biết rõ về Ta.
GIẢI NGHĨA: Trong số muôn vàn loại người khác nhau, có thể chỉ có một người quan tâm tới phương pháp tự nhận thức tinh thần và cố tìm hiểu bản chất thực sự của mình là gì, thân xác là gì và Chân Lý Tuyệt Đối là gì. Đại đa số người đều hoạt động để làm thỏa mãn các nhu cầu động vật như ăn, ngủ, tự vệ và sinh hoạt tình dục và khó mà có được một người trong số họ quan tâm tới tri thức siêu tuyệt. Sáu chương đầu của “Gītā” dành cho những người khao khát đạt tri thức siêu tuyệt, khao khát tìm hiểu bản chất của linh hồn, của Linh Hồn Tối Cao, khao khát đạt sự tự nhận thức tinh thần nhờ phương pháp jñāna-yoga và dhyāna-yoga và phân biệt được bản thể tinh thần với cái vỏ bọc vật chất của nó. Song, chỉ có những người có ý thức Kṛṣṇa mới có thể hiểu được Kṛṣṇa. Các nhà tiên nghiệm khác có thể nhận thức được Brahman vô cá tính bởi vì điều đó dễ hơn việc hiểu Kṛṣṇa nhiều. Kṛṣṇa là Đấng Tối Cao, nhưng đồng thời, Ngài ở ngoài tri thức về Brahman và Paramātmā. Các nhà yoga và các nhà jñāna chịu thất bại trong những cố gắng tìm hiểu Kṛṣṇa. Mặc dù Śrīpāda Śaṅkarācārya, người vĩ đại nhất trong số những người theo thuyết vô cá tính đã công nhận Kṛṣṇa là Đức Thượng Đế Tối Cao trong chú giải của mình cho “Gītā”, nhưng các môn đồ của ông không chịu thừa nhận Kṛṣṇa như vậy bởi vì khó mà hiểu được Kṛṣṇa kể cả đối với người đã đạt cấp độ toàn thiện của nhận thức về Brahman vô bản sắc.
Kṛṣṇa là Đức Thượng Đế Tối Cao, là căn nguyên của mọi căn nguyên, là Đức Chí Tôn khởi thủy Govinda. Īśvaraḥ paramaḥ kṛṣṇaḥ sac-cid-ānanda vigrahaḥ / anādir ādir govindaḥ sarva-kāraṇa-kāraṇam. Những người không phải là tín đồ khó mà hiểu được Ngài. Mặc dù những người không phải là tín đồ tuyên bố rằng phương pháp bhakti, hay sự phục vụ tận tụy là vô cùng dễ, nhưng bản thân họ lại không có khả năng tuân thủ nó. Nếu phương pháp bhakti dễ như họ nói thì tại sao họ lại chọn cho mình con đường khó? Cái gọi là con đường bhakti mà những kẻ không có uy tín, không có hiểu biết về bhakti đang đi theo có thể tưởng chừng như dễ dàng, nhưng khi thực hành nó đúng với mọi nguyên tắc và mọi quy định thì các triết gia tư biện và các học giả lại rời bỏ nó hết sức nhanh chóng. Śrīla Rūpa Gosvāmī nói như sau trong “Bhakti-rasāmṛta-sindhu” (1.2.101):
śruti-smṛti-purāṇādi- pañcarātra-vidhiṁ vinā
aikāntikī harer bhaktir utpātāyaiva kalpate
“Kẻ phục vụ tận tụy cho Đấng Tối Cao, nhưng lại xem thường các cuốn Kinh Veda đầy uy tín như ‘Upaniṣad’, ‘Purāṇa’ và ‘Nārada-pañcarātra’ thì chỉ làm xã hội rối loạn một cách không cần thiết mà thôi”.
Người theo thuyết vô cá tính đã thấu hiểu Brahman hay nhà yoga thấu hiểu Paramātmā không bao giờ hiểu được Kṛṣṇa, Đức Thượng Đế Tối Cao, đấng làm con cho mẹ Yaśodā hay làm xà ích cho Arjuna. Đến cả các vị á thần vĩ đại đôi khi cũng phải ngạc nhiên, bối rối trước những hành động của Kṛṣṇa (muhyanti yat sūrayaḥ). Đức Chí Tôn phán, māṁ tu veda na kaścana: “Chẳng ai thực sự biết được Ta”. Còn ai biết được Kṛṣṇa thì sa mahātmā su-durlabhaḥ: “Linh hồn vĩ đại đó vô cùng hiếm có”. Bởi thế cho nên chừng nào con người còn chưa bắt tay vào công cuộc phục vụ tận tụy cho Đức Chí Tôn, anh ta chưa thể hiểu được Kṛṣṇa đúng như Ngài có trên thực tế (tattvataḥ), kể cả khi anh ta là học giả hay triết gia vĩ đại đến đâu đi chăng nữa. Chỉ có tín đồ trong sạch mới khám phá được những phẩm chất siêu tuyệt bất khả tri của Kṛṣṇa, đấng là nguồn gốc của mọi nguồn gốc, mới phát hiện ra quyền lực vạn năng và của cải của Ngài, vinh quang, sức mạnh, sắc đẹp, tri thức và sự siêu thoát của Ngài bởi vì Kṛṣṇa thường thiên vị các tín đồ của Mình. Ngài là đỉnh điểm của nhận thức Brahman và chỉ có tín đồ mới có thể hiểu được Ngài đúng như Ngài có. Vì thế mà có câu:
ataḥ śrī-kṛṣṇa-nāmādi na bhaved grāhyam indriyaiḥ
sevonmukhe hi jihvādau svayam eva sphuraty adaḥ
“Chẳng ai có thể hiểu được Kṛṣṇa đúng như bản chất thực sự của Ngài nhờ các giác quan vật chất. Nhưng Ngài tự để lộ Mình cho các tín đồ khi lấy làm hài lòng về sự phục vụ siêu tuyệt ngập tràn yêu thương của họ đối với Ngài” (“Bhakti-rasāmṛta-sindhu”, 1.2.234).